Sergeant Bertrand van Aleksandr Skorobogatov in KnackFocus *****

MARNIX VERPLANCKE

Eerste zin: Ze zeggen dat hij vrouwen vermoordde, dat hij hun buik met zijn korte mes met het kromme ivoren handvat opentornde en zijn voeten erin stak – hij wroette er graag met zijn tenen in – maar hij hield er helemaal niet van dat vrouwen schreeuwden.

Nikolaj zit dag in dag uit in zijn Moskouse flat, wodka te drinken en te fantaseren over de honderden wijzen waarop zijn vrouw Vera, een bloedmooie actrice, hem bedriegt. Regelmatig krijgt hij bezoek van de schimmige sergeant Bertrand, die hem een luisterend oor biedt en hem stimuteert in zijn psychisch verval.

Sergeant Bertrand is het debuut van de inmiddels at bijna een kwarteeuw in Antwerpen wonende Wit-Russische Aleksandr Skorobogatov. Vorig jaar gooide hij nog hoge ogen met de roman Portret van een onbekend meisje, voor de uitgeverij reden genoeg om deze roman uit 1991 opnieuw op de markt te brengen.

Opnieuw, want hij is in 1992 al eens in het Nederlands verschenen, zonder echt opgemerkt te worden. En dat is onbegrijpelijk aangezien Sergeant Bertrand een bijzonder fascinerend en geslaagd boek is waarin realiteit, droom, delirium en waanzin onophoudelijk door elkaar lopen.

Bestaat die Bertrand die Nikolaj tot geweld aanzet bijvoorbeeld wel, of is hij een dronkemansfantasie? Skorobogatov heeft zijn roman ingeschreven in de Russische traditie die een bepaald thema tot in het absurde onderzoekt. Jaloezie lijkt hier dat thema te zijn, al is ook dat mogelijk slechts een zinsbegoocheling en gaat Sergeant Bertrand over het verdriet om het verties van een kind.

MARNIX VERPLANCKE

SERGEANT BERTRAND
Aleksandr Skorobogatov, Cossee, 160 blz., € 18,95.